piątek, 07 wrzesień 2012 08:04

Ślady

Dodane przez

A teraz najbardziej intymne, osobiste, prywatne, szczere, no dobrze – ekshibicjonistyczne wyznanie, na jakie mnie stać: ja nie mówię żadnym innym językiem poza polskim! Uff, ulżyło. No dobrze, dodam jeszcze: i wcale się tego nie wstydzę.

 

Gdzieś, kiedyś do sklepu zoologicznego wszedł pięknie ubrany mężczyzna i oznajmił sprzedawcy, że oto zamierza nabyć papugę. Ale nie taką zwyczajną, tylko taką niezwyczajną, najpiękniejszą, jaka jest w obrocie handlowym. Pieniądze nie grają roli. Sprzedawca zatarł ręce i wskazał na papugę prawie tak piękną jak klient. Spodobała się. Pada pytanie o cenę. – Tysiąc złotych – odpowiada sprzedawca. – Poza tym ona mówi. Klient przygląda się bacznie, ale wskazuje na inną, mniej ładną, i w oczach ma pytanie o cenę. – Pięć tysięcy – oznajmia sprzedawca. – Ona mówi w dwóch językach. Klient, nieco zaskoczony, wskazuje jeszcze inną. – Piętnaście tysięcy.

 

Ta zaś włada biegle pięcioma językami. Klient podchodzi do papugi pozbawionej jakiejkolwiek urody – właściwie nawet z trudem przypominającej papugę. Sprzedawca w lekkiej konfuzji informuje: – Sto tysięcy. Ona nie mówi żadnym językiem, ona w ogóle nie mówi. Ale wszystkie papugi mówią do niej„szefie”. Od kiedy pamiętam, zawsze mówiono do mnie „szefie”.  Nie mówię żadnym innym językiem poza polskim, ale nieraz powraca do mnie silna tęsknota wyrażona w modlitewnej frazie Herberta, którą w „Charakterach” wzięliśmy za motto nie tylko jednej sekcji pisma, ale całej naszej misji: „i żebym rozumiał innych ludzi inne języki inne cierpienia...”. To piękny ciąg obiektów do pojęcia: ludzie, ich języki i ich cierpienia. Niekoniecznie Wielki Poeta wymieniając „języki”, miał na myśli oralność. Jest język ciała, jest język emocji, jest język międzyludzki. Cierpienie jest takim językiem międzyludzkim. Miłość także. Najpiękniejszym językiem jest cisza.

 

To się zdarzyło kilka miesięcy temu w Jerozolimie. Wieczernik na Górze Syjon, wypełniony gwarem licznych turystów i/lub pielgrzymów, stał się miejscem niewysłowionej tortury. Już chciałem wyjść, gdy tłum nagle ruszył za swoim przewodnikiem. Zostało nas kilkoro. Świeccy i duchowni. Usiedliśmy, gdzie kto mógł. Nastała cisza. Trwaliśmy w niej dłuższy czas. Zaczęliśmy spoglądać na siebie, coraz dłużej, coraz śmielej, prosto w oczy. Zaczęliśmy się uśmiechać do siebie. Ktoś się zaśmiał. Ktoś mu zawtórował. Było dobrze. Było blisko. Uniosło nas, było wzniośle, ale nie za wysoko, tak w sam raz, po ludzku. Pamiętam znalezioną w Internecie wypowiedź mężczyzny, w moim wieku.

 

Mówił: „Najpiękniejszy dzień w moim życiu był wczoraj. Spotkałem po południu na lotnisku pewnego mężczyznę. Zaczęliśmy rozmawiać. Od pierwszego zdania wiedziałem, że niewiele nas łączy. Rozmawialiśmy całe popołudnie i całą noc. Z wiedzą, że nic nas nie łączy. Padliśmy sobie w objęcia. Poczuliśmy Bożą Obecność. Muszę dodać, że ja jestem ortodoksyjnym Żydem z Nowego Jorku, a on muzułmańskim Palestyńczykiem z Izraela”. Czy mówimy obcymi językami, czy nie, zawsze, tak czy siak, liczy się obecność. Wspólna obecność. Ale żeby razem pomilczeć albo zbliżyć się we wspólnej obecności, warto chyba powiedzieć kilka słów w jakimkolwiek języku. Mnie pozostaje Pawłowe pocieszenie: „choćbym mówił językami ludzi i aniołów, a miłości bym nie miał, stałbym się jak miedź brzęcząca albo cymbał...” Albo cymbał.

 

Bogdan Białek

piątek, 07 wrzesień 2012 08:17

Spis treści

Dodane przez

Na początku jest słowo

Rabin Sacha Pecaric opowiada o świętości języków

Einai

Magię słowa „być” ujawnia Jacek Wojtysiak

Polski duch bez dobrych słów

Katarzyna Mosiołek-Kłosińska zastanawia się, dlaczego Polacy chętniej dogryzają niż chwalą

Okno do ludzkiej natury

O podtekstach pisze Steven Pinker

Chodzę po świecie, czy świat po mnie?

Małgorzata Majewska analizuje język bohaterów i język ofiar

Słowne judo

Sposób na słowną agresję podają Ewa Joanna Morawska i Jacek Morawski

Dialog to nie dwa monologi

Przekonują Jolanta Sokół-Jedlińska i Krzysztof Jedliński

Gdy rozmowa nie porozumiewa

Michał Czernuszczyk o lęku przed szczerą rozmową

Słuchanie całą osobą

Sztukę uważnego słuchania prezentuje Jolanta Sokół-Jedlińska

Przepis na mowę

Ujawnia Bartosz Binczewski

Człowiek człowiekowi gada

Ida Kurcz o tym, dlaczego zaczęliśmy mówić

Chiński zamiast pigułek

Nauka języków to sposób na demencję przekonuje Szczepan Grzybowski

Jak czytają szare komórki

Odkrywa francuski badacz Stanislas Dehaene

A słówka płyną na fali

Dagmara Gmitrzak o relaksie pomocnym w nauce języka

Mów! Myl się, ale mów...

Mity na temat nauki języków obcych rozwiewa Grzegorz Śpiewak

Lekcje w sieci

Jarosław Krajka podpowiada, jak uczyć się języka w Internecie

Jak blondynka oswaja języki

O własnej metodzie pisze Beata Pawlikowska

Ucz się po swojemu Anna Szyszkowska-Butryn przedstawia różne sposoby nauki języków obcych

Czy zjadłeś już swoją miseczkę ryżu? O swojej miłości do chińskiego opowiada Natalia Brede

Wierni słowom niepewnym

Jak się tłumaczy premierów i prezydentów opowiadają Ewa Kanigowska-Gedroyć i Paweł Granicki

Synowie orłów mówią

Rigels Halili o języku, w którym są wszystkie dźwięki świata

Pociąga mnie płeć języka

Wyznaje Ignacy Karpowicz

Felietony: Bronisława Maja, Michała Głowińskiego, Tomasza Różyckiego i Pawła Nowaka

Przemówić milczeniem

Maksymilian Nawara OSB o milczeniu, które mówi więcej

poniedziałek, 26 listopad 2012 08:47

Nowy numer „Medytacji” z książką

Dodane przez

okl_medytacja_02„Medytacja” i Droga do głębi serca – w sprzedaży od 7 grudnia

Medytacja to nie moda, która szybko przeminie, to coś więcej – uważa Robert Kennedy SJ, który od lat medytuje i uczy medytacji.

 

W najnowszym numerze „Medytacji”:

– czym jest medytacja?

– jaki ma wpływ na rozwój wewnętrzny i duchowość człowieka?

– po co i jak medytować?

– fascynujące świadectwa medytujących z całego świata, którzy swojej drogi duchowej szukali przez całe życie

okl_Bauberger_Droga_do_glebi_serca

– zwierzenia mistrzów i uczniów o niezwykłej relacji między uczniem a mistrzem duchowym.

 


„Medytacja” z książką Droga do głębi serca w cenie 29 zł

„Medytacja” bez książki w cenie 17,50 zł 


Droga do głębi serca to poruszająca książka Stefana Baubergera, niemieckiego jezuity, filozofa i mistrza zen. W publikacji odpowiada on na pytanie, co wspólnego mają ze sobą chrześcijaństwo i zen.


Do kupienia w dobrych kioskach, salonach prasowych i na www.sklep.charaktery.eu

poniedziałek, 26 listopad 2012 12:25

Bezbarwne języki

Dodane przez

Ani koralowy, seledynowy, lazurowy, ani nawet zwykły czerwony, zielony czy niebieski... Są języki, w których nie ma pojęcia barwa, a pytanie „Jakiego to jest koloru?” nie pojawia się. 

 

Wybitna lingwistka prof. Anna Wierzbicka zagadnieniu koloru w różnych językach poświęciła artykuł opublikowany na łamach „Jour­nal of the Royal Anthropological Insitute”. W swoich badaniach nad Naturalnym Metajęzykiem Semantycznym, poszukując pojęć uniwersalnych, obecnych we wszystkich językach, odnalazła także wiele słów, których brak w niektórych językach zaskakuje osoby z naszego obszaru kulturowego. Profesor Wierzbicka odkryła, że słów określających kolor nie ma w wielu językach z obszaru Australii, Nowej Gwinei oraz Azji, a posługujące się nimi osoby spostrzegają i ujmują rzeczywistość nie w terminach barwy, a raczej przez porównanie z konkretnym przedmiotem.

 

poniedziałek, 05 listopad 2012 13:59

Wieża Babel emocji

Dodane przez

Różnice kulturowe – zwykle łączymy je z odmiennymi tradycjami, kuchnią czy sposobami komunikacji. Ale czy mogą dotyczyć też języka emocji?

 

Zdaniem światowej sławy lingwistki prof. Anny Wierzbickiej każda kultura posiada własny język emocji. Pewne podstawowe emocje, takie jak radość czy strach, wydają się uniwersalne, jednak badania zasobu leksykalnego różnych języków pokazują, że określenia emocji (a być może także pojęcia nimi nazywane) są powiązane z kulturą. Zatem aby opisać język emocji danej kultury, należy scharakteryzować jej skrypty kulturowe. Prof. Wierzbicka w swojej książce Język, umysł, kultura porównała język emocji kultury polskiej i anglosaskiej na podstawie kulturowej autobiografii Ewy Hoffman.

poniedziałek, 29 październik 2012 10:38

Język terapeutą emocji?

Dodane przez

Badania pokazują, że język stosowany w terapii osób dwujęzycznych ma kluczowe znaczenie dla jej efektów. Dr Jeanette Altarriba ze State University of New York stwierdziła, że pewne słowa mają dla osób dwujęzycznych bogatsze znaczenie w ich wiodącym języku.

 

Badanym osobom dwujęzycznym pochodzenia latynoskiego zaprezentowano dwie listy tych samych 315 słów: jedną w języku angielskim, a drugą przetłumaczoną na język hiszpański. Lista zawierała określenia emocjonalne (takie jak „miłość”), słowa abstrakcyjne (takie jak „wolność”) oraz konkretne (np. „stół”). Zadaniem badanych była wizualizacja skojarzonego obrazu dla każdego słowa z listy. Okazało się, że wizualizacja scen i sytuacji związanych z odczytywanymi określeniami emocjonalnymi była w odczuciu badanych znacznie łatwiejsza dla słów w języku hiszpańskim.

środa, 17 październik 2012 12:19

Szkocki akcent McGregora

Dodane przez

Chcesz dobrze nauczyć się języka obcego? Wypożyczaj filmy w tym języku i oglądaj je z włączonymi napisami obcojęzycznymi, nawet jeśli wydaje ci się, że biegle się nim posługujesz.

Dzięki temu lepiej przyswoisz akcent i wymowę – twierdzą Holger Mitterer i James McQueen z Instytutu Psycholingwistyki Maxa Plancka w Holandii. Mimo że dobrze posługujemy się obcym językiem, często mamy trudności ze zrozumieniem jego regionalnych wariacji. Badacze przeprowadzili badanie z udziałem holenderskich studentów posługujących się językiem angielskim. Uczestnicy eksperymentu oglądali 25-minutowe fragmenty filmu „Train­spotting”, którego bohaterowie mówią z silnym szkockim akcentem, oraz australijskiego sitcomu „Kath and Kim”.

wtorek, 09 październik 2012 08:04

Marek Bieńczyk o kuchni i literaturze

Dodane przez

BIENCZYK_Marek_010Marek Bieńczyk został tegorocznym laureatem Literackiej Nagrody Nike za „Książkę twarzy”.


MAREK BIEŃCZYK jest pisarzem, historykiem, tłumaczem z języka francuskiego, eseistą i enologiem. Pracuje jako historyk literatury w Instytucie Badań Literackich PAN, wykłada też w Studium Literacko-Artystycznym UJ w Krakowie. Jest członkiem International Federation of Wine and Spirits Journalists and Writers (F.I.J.E.V.), współtwórcą pierwszego polskiego przewodnika enologicznego Wina Europy. Autor Kronik wina, a także zbiorów esejów: Szybko i szybciej – eseje o pośpiechu w kulturze; Czarny człowiek. Krasiński wobec śmierci; Melancholia. O tych co nigdy nie odnajdą straty; Przezroczystość.

Nike jest nagrodą za najlepszą książkę roku. Przyznawana jest zawsze w pierwszą niedzielę października, w tym roku po raz 16. Zwycięzca wyłaniany jest w trzech etapach. Pierwszy to 20 nominacji ogłaszanych w maju, drugi etap to wybór siedmiu finalistów na początku września. Decyzję o przyznaniu nagrody jury podejmuje w dniu jej wręczenia. Zwycięzca otrzymuje 100 tys. zł i statuetkę Nike dłuta prof. Gustawa Zemły.

czwartek, 27 wrzesień 2012 12:21

Wierni słowom niepewnym

Dodane przez

W naszą pracę, poza dyskrecją, wpisana jest niepewność. Dylemat, jakie słowo wybrać, towarzyszy nam nieustannie, bo mamy świadomość, jak wielką wagę mają słowa. Tłumaczenie jest jak operacja na otwartym sercu.

EWA KANIGOWSKA-GEDROYĆ jest filologiem angielskim, tłumaczem konferencyjnym, współpracuje z administracją rządową, ministerstwami sprawiedliwości i spraw zagranicznych oraz instytucjami międzynarodowymi, a także z placówkami dyplomatycznymi w Polsce, w tym od wielu lat ściśle z Ambasadą Zjednoczonego Królestwa w Warszawie.

PAWEŁ GRANICKI jest tłumaczem konferencyjnym, tekstowym i przysięgłym, uczy tłumaczenia ustnego. Tłumaczył konferencje z udziałem prezydentów, premierów, ambasadorów UE w Polsce. Jego klientami są m.in.: Forum Ekonomiczne w Krynicy, Ambasada UK, PAN, ministerstwa: Sprawiedliwości, Finansów, Gospodarki, Ochrony Środowiska, Zdrowia.

 

poniedziałek, 24 wrzesień 2012 07:12

Europejski Dzień Języków

Dodane przez

edj

 

„Ucz się języków - bądź aktywny!” - pod takim hasłem w dniach 24-29 września odbędzie się w Warszawie Europejski Dzień Języków.

Na uczestników czekają m.in. warsztaty językowe, spotkania i gry miejskie.

 

Strona 1 z 2